Metin Tahkik

Said Gündüz - Söz&Kalem Dergisi

Orijinal metin:

Maddiyatta mehareti olanın maneviyatta hükmü hüccet olmasına esbab olmadığı gibi, çok defa sözü dahi şâyan-ı istima' değildir. Evet bir maraz; tıbbı hendeseye kıyas ederek, tabibe bedelen mühendise müracaat edip gösterdiği ilâcı istimal eder ise; akrabasına ta'ziye vermeye davet ve kendisi için kabristan-ı fenanın hastahanesine nakl-i mekân etmek için bir raporu istemek demektir. Kezalik hakaik-i mahza ve mücerredat-ı sırfeden olan maneviyatta, maddiyyunun hükümlerine müracaat ve fikirleriyle istişare etmek, âdeta latife-i Rabbaniye denilen kalbin sektesini ve cevher-i nuranî olan aklın sekeratını ilân etmek demektir. Evet herşeyi maddiyatta arayanların akılları gözlerindedir. Göz ise maneviyatı göremez...

*

Sadeleştirilmiş:

Maddî konularda yetkin olan bir kimsenin, manevî meselelerde sözünün delil sayılması için hiçbir gerekçe yoktur; hatta çoğu zaman söyledikleri dinlemeye bile değmez. Evet, bir hastalıkta, tıbbı geometriyle kıyas ederek doktora değil de mühendise başvurup onun verdiği ilacı kullanan biri, aslında kendisi için mezarlık hastanesine sevk raporu istemiş olur.
Aynı şekilde, bütünüyle saf hakikatlerden ve soyut manevî alanlardan oluşan meselelerde, maddiyatçıların hükümlerine başvurmak ve onların fikirleriyle istişare etmek; adeta “İlâhî bir latife” olan kalbin felç geçirdiğini ve nuranî bir cevher olan aklın can çekiştiğini ilan etmek gibidir.
Evet, her şeyi maddede arayanların akılları gözlerindedir; göz ise manevî olanı göremez.

*
Lügat:

Maharet:Kabiliyet
Hüccet:Delil
Esbab:Sebep
Şâyan-ı İstima’: Dinlemeye değer
Maraz: Hastalık
Hendeseye: Mühendislik, Teknik Bilimler
İstimal: Kullanmak
Kezalik: Buna benzer
Hakaik-i mahza: Hakikatin kaynağı
Mücerredat:Soyut
Maddiyyunun: Maddeciler, Materyalizm
Latife-i Rabbaniye: Rabbe ait olan yönler
Cevher-i nuranî: Nurlu öz

*
Kaynak:

Eser: Risale-i Nur Külliyatı, Muhakemat, İkinci Mukaddeme.
Müellifi: Üstad Bediüzzaman Said Nursi
Konu: İlim, hakikat, istişare, fikir.